Noktalama İşaretleri Konu Anlatımı 4. Sınıf Türkçe

TÜRKÇE – NOKTALAMA İŞARETLERİ

NOKTA:

1- Tamamlanmış cümlelerin sonuna konur.
Kullanımı: Ali eve geldi.

2-Sıra bildiren sayılardan sonra kullanılır.
Kullanımı: Katıldığı yarışmada4.oldu.

3-Bazı kısaltmaların sonuna konur.
Kullanımı: Doç. Dr. Kemal ARAR

4-Tarih yazarken gün,ay,yıl belirten sayıların arasına konur.
Kullanımı: 27.05.2015

VİRGÜL
1-Cümlede eş görevli sözcük ya da söz gruplarının arasına konur.
Kullanımı: Kalem,defter,silgi getir.

2-Hitap sözlerinden sonra konur.
Kullanımı: Kıymetli misafirler,

3-Ondalık sayılarda tam ve ondalık kısmı ayırmada kullanılır.
Kullanımı: 4,725

4-Sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır.
Kullanımı: Geldi, oturdu ve gitti.

NOKTALI VİRGÜL
1-Birbirine bağlı olarak kullanılan sıralı cümlelerin arasına konur.
Kullanımı: Motorlu taşıtlar, sağa; motorsuz taşıtlar sola park etsin.

2-Sıralı olarak verilen eş sözcüklerin arasına konur.
Kullanımı: Kağıt,kalem;çanta,önlük getirecekler.

3-Virgülle ayrılmış örnekleri farklı örneklerden ayırmak için kullanılır
Kullanımı: Pazarda elma,üzüm,armut;biber,patlıca,havuç aldı.

4-Açıklama ve neden bildiren cümlelerde “fakat, ama, çünkü, ancak” sözcüklerinden önce kullanılır.
Kullanımı: Seni aradık; ama ulaşamadık.

5-Bir sözcüğün değişik anlamları verilirken kullanılır.
Kullanımı: Dünya: Yaşadığımız gezegen; yerküre

İKİ NOKTA
1-Kendisinden sonra örnek verileceği zaman kullanılır.
Kullanımı: Bir sürü iş yaptım:Temizlik,yemek…

2-Kendisinden sonra açıklama yapılacağı zaman kullanılır.
Kullanımı: Görev tanımın şudur:Evrakları depolamak.

3-Konuşma cümlelerinden önce konur.
Kullanımı: 

Arkadaşı:
-Geldim dedi.

4-Matematikte bölme işareti olarak kullanılır.
36:4=9

ÜÇ NOKTA
1-Tamamlanmamış cümlelerin sonuna konur.
Kullanımı: Eve bir gidebilsem…

2-Açıklanmak istenmeyen söz, kişi veya yer adlarının yerine kul.
Kullanımı: Armudun iyisini … yerler.

3-Benzer başka örnekler verilirken,örnekler yerine konur.
Kullanımı: Pazardan aldıklarım elma,armut …

SORU İŞARETİ
1-Soru bildiren cümlelerin sonuna konur.
Kullanımı: Ahmet eve geldi mi?

2-Kesin olmayan, şüphe duyulan veya bilinmeyen yer,tarih vb durumlar için ( ) yay ayıraç içinde kullanılır.

Kullanımı: İngiltere’nin bir köyünde (?) doğdu.

ÜNLEM İŞARETİ
1-Kızgınlık,sevinme,korku,şaşırma vb. duyguları anlatan cümlelerin sonuna konur.
Kullanımı: İmdat!Yardım edin!

2-Seslenme,uyarı ve hitap sözlerinden sonra kullanılır.
Kullanımı: Ey Türk Gençliği!

3-Alay etme, küçümseme anlamı verilmek istenen sözlerden sonra kul
Kullanımı: Puanı yüksekmiş!güya.

KESME İŞARETİ
1-Özel adlara getirilen ekleri ayırmak için kullanılır.
Kullanımı: Ali İzmir’e gitti.

2-Kısaltmalara getirilen ekleri ayırmak için kullanılır.
Kullanımı: Atatürk 23 Nisan 1920’de T.B.M.M’yi açtı.

3-Sayılara getirilen ekleri ayırmak için kullanılır.
Kullanımı: Atatürk 19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıktı.

TIRNAK İŞARETİ
1-Cümlede başkalarından alıntı yapılan sözler tırnak işareti içinde yazılır.
Kullanımı: Atatürk ”Öğretmenler!yeni nesil sizin eseriniz olacaktır.”dedi.

2-Cümlelerde yazılan kitap, dergi vb eser adlarını yazmak için kul.
Kullanımı: “Bilim Teknik” dergisine aboneyim.

3-Cümlede vurgulanmak istenen kelimeler tırnak işareti içine alınır.
Kullanımı: Başvuru için “formlar” çok önemlidir.

4-Tanım cümlelerinde tanımı yapılan kelime tırnak işareti içine alınır.
Kullanımı: Yazı yazmaya yarayan araca “kalem” denir.

EĞİK ÇİZGİ
1-Adres yazmada kullanılır
Kullanımı: Yıldırım/BURSA

2-Tarihleri ayırmada kıllanılır.
Kullanımı: 27/05/2015

KISA ÇİZGİ
1-Satır sonuna sığmayan kelimeleri bölerken satır sonuna konulur.

2-Kök ve ekleri ayırmada kullanılır.
Kullanımı: Bardak-çı

3-Ekler yazılırken eklerin başına konur.
Kullanımı: -ler,-lar,-den,-da

4-Matematikte çıkartma işareti olarak kullanılır.
Kullanımı: 15 – 5 = 10

YAY AYRAÇ
1-Cümle içindeki bir durum yada sözcükle ilgili açıklama yapılırken kullanılır.
Meclisin açıldığı gün (23 Nisan 1920) konuştu.

2-Cümle içindeki sözcüklerin eş anlamlarını yazarken kullanılır.
Okulların(mekteplerin) önemi arttı.

BAĞLAÇLAR
Tek başına anlamları olmayan aynı görevdeki sözcükleri,sözcük gruplarını ve cümleleri birbirine bağlamaya yarayan sözcüklere bağlaç denir.

-Bağlaçlar cümle içinde sözcüklerden ayrı yazılır.

-Cümlenin herhangi bir öğesi olamaz

-en çok kullanılan bağlaçlar,ve, oysa, veya, ya, yada, fakat, mademki, belki, ama, ancak, de, daha, demek, halbuki, hatta, ki, lakin,

“De” Bağlacı : dahi,bile ve anlamlarına gelir. Ayrı yazılır.
“Ki” Bağlacı :

Örnek Sorular

1-Aşağıdaki cümlelerin hangisinde noktalama yanlışı yapılmıştır?
a)Geleceğini biliyor muydun? b)Of,çok sıkıldım!
c)Kime gideceğini söylemedi? d)Hasan’a sordular.

2-Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tırnak işareti yanlış kullanılmıştır?
a)Dünyamızın ısı ve ışık kaynağı “Güneş”tir. b)”Afiyet olsun” dedi.c)Annem “Geçmiş olsun”,dedi. d)”Sen” de gel,dedi.

3-Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ünlem işareti yanlış kullanılmıştır?
a)Aaa,inanmıyorum! b)Tüh, elindekiler kırıldı!
c)Seninle görüşmemiz gerek! d)Eyvah,babam geldi!

4-“Ellerini yıkadın mı( )”cümlesinin sonuna hangi noktalama işareti konulmalıdır?
a)Eğik çizgi b)Soru işareti c)Kısa çizgi d)Nokta

5-Aşağıdaki cümlelerin hangisinin sonuna iki nokta konulmalıdır?
a)Acele et de gidelim b)Yazdıklarını mı sildi
c)Okuduğum kitaplar şunlardır d)Gittikçe kilo alıyordu

6-“13( ) 30( ) da ders biter mi( )” yandaki cümlede yay ayıraç içine sırası ile hangi noktalama işaretleri konulmalıdır?
a)(:) (‘) (?) b)(.) (:) (?) c)(.) (‘) (?) d)(.) (.) (?)

7-“Yarışmaya katılmış ()büyük ödülü kazanmış()”cümlesinde yay ayıraçlar içine yazılacak noktalama işaretleri aşağıdakilerden hangisidir?
a)(.) (.) b)(,) (.) c)(;) (.) d)(:) (.)

8-Aşağıdakilerden hangisinin sonuna nokta konulmalıdır?
a)Üstünüzdeki ne renk b)Tam geliyorken
c)Yangın var d)Yardım edelim mi

9-“İlkbahar ayları şunlardır” Yandaki cümlenin sonuna hangi noktalama işareti konulmalıdır?
a)Noktalı virgül b)İki nokta c)Üç nokta d)Ünlem

10-Aşağıdaki cümlelerden hangisinin sonuna soru işareti konulmaz?
a)Şu an hiç mutlu değil b)Sinirlerine hakim mi oldu
c)Tekrar çekim yapılacak mı d)Aynı şeyleri mi düşündük

11-Aşağıdaki cümlelerin hangisinde –ki bağlacı yoktur?
a)bir önceki gün görüşmüşler b)Bir de baktım ki solmuşlar.
c)Gel gör ki her şey tadilatta. d)baktım ki yatmış.

12)Aşağıdaki cümlelerden hangisinde bağlaç vardır?
a)Etkili bir şekilde anlatma b)Kalp krizi de geçirmiş.
c)Sabahleyin tamamlarız d)Annemde geldi.

13-“Tam kapıdan çıkıyordu ki telefon çaldı”
Yukarıdaki cümlede bağlaç aşağıdakilerden hangisidir?
a)Tam b)Kapıdan c)Çaldı d)Ki

14-Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki “de “ bağlaçtır?
a)Fotoğrafını da çekelim. b)Tatilde tanıştılar.
c)Yazıda okunaklılık önemlidir d)Elmada çürük yok.

15-“Sen ki onu hiç sevmezsin.”Yandaki cümlede bağlaç hangisidir?
a)ki b)sen c)hiç d)onu

16-Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ki” ayrı yazılmalıdır?
a)Sehpadaki örtüyü kaldır.
b)Kolyedeki boncuk düştü.
c)Duydumki unutmuşsun gözlerimin rengini.
d)Evdeki koltuklar yenilendi.

 

17-“Söz verirken de telaşlıydı.” Cümlesindeki “de”nin türü aşağıdakilerden hangisidir?
a)Bağlaç b)Durum eki c)Çoğul eki d)Yapım eki